Τι συνέβη στα ευρωπαϊκά σούπερ μάρκετ

Το πρώτο μεγάλο κύμα καταγράφηκε στη Γαλλία στις 12 Οκτωβρίου 2026, σύμφωνα με το in.gr. Εκατοντάδες σούπερ μάρκετ είχαν προβλήματα ψύξης, αφού οι δράστες φέρεται να απέκτησαν απομακρυσμένη πρόσβαση στον εξοπλισμό. Σε ορισμένα σημεία η θερμοκρασία ανέβηκε στους 50 βαθμούς Κελσίου και οι επιχειρήσεις πέταξαν μεγάλες ποσότητες φρέσκων και κατεψυγμένων τροφίμων. Ο ΣΚΑΪ προσθέτει ότι ξέσπασαν και πυρκαγιές.

Στις 2 Νοεμβρίου ακολούθησε νέο κύμα. Το in.gr, επικαλούμενο δημοσίευμα της Deutsche Welle, μιλά για τουλάχιστον επτά χώρες: Βέλγιο, Σουηδία, Εσθονία, Φινλανδία, Ιρλανδία, Λουξεμβούργο και Ολλανδία. Το Digital Life αναφέρει πέντε από αυτές, ενώ το Techgear μόνο τέσσερις. Η διαφορά δείχνει ότι η εικόνα δεν είναι ακόμη πλήρης.

Ο ΣΚΑΪ μεταφέρει ότι ο όμιλος Ahold Delhaize έκανε λόγο για «περιστατικό πληροφορικής» σε δεκάδες καταστήματά του στο Βέλγιο και το Λουξεμβούργο. Ο όμιλος είχε αναφέρει τον Οκτώβριο στις ολλανδικές αστυνομικές αρχές ένα προηγούμενο περιστατικό κυβερνοασφάλειας. Προβλήματα ανέφεραν και αλυσίδες όπως οι Carrefour, Delhaize, ICA, Coop, IKEA και SuperValu, ενώ το Digital Life κατονομάζει και την Colruyt.

Πώς μπήκαν οι χάκερ και πόσο κόστισε

Τα επαγγελματικά ψυγεία δεν βασίζονται μόνο σε μηχανικούς θερμοστάτες. Διαθέτουν ψηφιακούς ελεγκτές και αισθητήρες και συνδέονται συχνά με κεντρικές πλατφόρμες, ώστε οι τεχνικοί να τα παρακολουθούν από απόσταση, εξηγεί το Digital Life. Αν κάποιος μπει στο δίκτυο διαχείρισης, μπορεί να αλλάξει ρυθμίσεις ή να ενεργοποιήσει λανθασμένους κύκλους απόψυξης. Τότε η θερμοκρασία μέσα στους θαλάμους ανεβαίνει.

Το in.gr γράφει ότι ορισμένες παλιότερες συσκευές ήταν προσβάσιμες από το δημόσιο διαδίκτυο, έτρεχαν ξεπερασμένο λογισμικό ή δεν είχαν τις απαραίτητες ενημερώσεις ασφαλείας. Το ίδιο δημοσίευμα, επικαλούμενο το Euronews, σημειώνει ότι ορισμένα από τα πληγέντα σούπερ μάρκετ χρησιμοποιούσαν εξοπλισμό της δανικής Danfoss. Η εταιρεία λέει ότι πολλά από τα συστήματα που παραβιάστηκαν ήταν παλαιότερα μοντέλα, και καλεί τους πελάτες της να ενημερώσουν το λογισμικό και να θωρακίσουν τις διαδικτυακές συνδέσεις. Στις έρευνες εμφανίζονται και συστήματα των Dixell και Copeland, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι φέρουν ευθύνη.

Το Techgear προσθέτει ως πιθανές αιτίες τους εργοστασιακούς κωδικούς και την ελλιπή απομόνωση του δικτύου ψύξης από το κεντρικό δίκτυο του καταστήματος. Κατά το ίδιο δημοσίευμα, οι επιθέσεις γίνονται τις νυχτερινές ώρες, ώστε η ζημιά να μείνει απαρατήρητη. Ένα κατάστημα ICA στη Σουηδία είδε τους καταψύκτες να φτάνουν τους 50 βαθμούς, και η Coop επιβεβαίωσε παραβίαση ελέγχου ψύξης σε μέρος των καταστημάτων της.

Για το κόστος οι πηγές δεν συμφωνούν σε κλίμακα. Το Digital Life αναφέρει ότι μια βελγική επιχείρηση εμπορίας κρέατος υπολόγισε τις απώλειές της σε περίπου 15.000 ευρώ. Το Techgear κάνει λόγο για ζημιές εκατομμυρίων ευρώ και χιλιάδες τόνους τροφίμων στα σκουπίδια, χωρίς να δίνει συγκεκριμένη πηγή για τα νούμερα.

Ποιος μπορεί να βρίσκεται πίσω από τις επιθέσεις

Το in.gr, επικαλούμενο τον Guardian, γράφει ότι οι ειδικοί εξετάζουν κυρίως δύο σενάρια: επιχείρηση με κρατική στήριξη ή τεχνικά καταρτισμένο μεμονωμένο χάκερ ή μικρή ομάδα. Η Ρωσία και η Κίνα συγκαταλέγονται στις χώρες που εξετάζονται, αλλά δεν υπάρχουν δημόσια στοιχεία που να αποδεικνύουν εμπλοκή τους. Ο Ρέιφ Πίλινγκ της Sophos παρουσίασε και τα δύο ως πιθανά ενδεχόμενα. Δεν έχουν εντοπιστεί συμβατικές απαιτήσεις λύτρων, κάτι που περιορίζει το σενάριο του απλού οικονομικού εκβιασμού.

Το Techgear πηγαίνει πιο μακριά και λέει ότι αναλυτές συνδέουν τα συμβάντα με δυσλειτουργίες σε καταψύκτες αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων, υποψιαζόμενοι κρατικά χρηματοδοτούμενους χάκερ. Το in.gr αναφέρει ότι Αμερικανοί στρατιωτικοί ερευνητές ξεκίνησαν έρευνα για ταυτόχρονη άνοδο θερμοκρασίας σε καταψύκτες σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη Νότια Κορέα. Επικαλείται Bloomberg και Reuters της 29ης Οκτωβρίου, που μίλησαν για ταυτόχρονη διακοπή καταψυκτών σε καταστήματα τροφίμων σε έξι αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις τον Αύγουστο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταδίκασε τα περιστατικά και μίλησε για σκόπιμη προσπάθεια διατάραξης της αλυσίδας εφοδιασμού τροφίμων. Οι ευρωπαϊκές αρχές κυβερνοασφάλειας ελέγχουν αν τα γαλλικά περιστατικά συνδέονται με τα μεταγενέστερα. Το in.gr τονίζει ότι θα ήταν πρόωρο να κατηγορηθεί οποιαδήποτε κυβέρνηση χωρίς συγκεκριμένα στοιχεία.

Τι σημαίνει για το δικό σας σπίτι

Η Ναυτεμπορική γράφει ότι υπάρχουν καταγγελίες για παρόμοιες επιθέσεις και στην Ελλάδα. Η iefimerida αναφέρει επίθεση σε ελληνικό κρεοπωλείο. Το βασικό σημείο είναι ότι κάθε συσκευή συνδεδεμένη στο διαδίκτυο μπορεί να γίνει στόχος. Σε σπίτια αυτό αφορά έξυπνα ψυγεία, κουζίνες, κάμερες, βιντεοκουδούνια, ρομποτικές σκούπες, τηλεοράσεις και ηχεία.

Στόχος νούμερο ένα είναι όμως το ρούτερ. Σύμφωνα με στοιχεία του κλάδου που επικαλούνται η iefimerida (μέσω του Reuters) και ο ΣΚΑΪ, αντιστοιχεί σε πάνω από τα τρία τέταρτα των επιθέσεων σε συνδεδεμένες συσκευές. Η iefimerida προσθέτει ότι ακόμη και απλές έξυπνες λάμπες και διακόπτες χρησιμοποιούνται ως «κερκόπορτα» προς το δίκτυο. Η Ναυτεμπορική προειδοποιεί ότι ένα παραβιασμένο ψυγείο μπορεί να γίνει σκαλοπάτι προς τον υπολογιστή ή το κινητό σας, ώστε να κλαπούν κωδικοί e-banking και προσωπικά δεδομένα.

Τα μέτρα είναι απλά. Αλλάξτε αμέσως τους εργοστασιακούς κωδικούς. Φτιάξτε ξεχωριστό δίκτυο Guest στο ρούτερ για τις έξυπνες συσκευές, ώστε μια παραβίαση να μην φτάνει στα κινητά και τους υπολογιστές σας. Εγκαθιστάτε τακτικά τα updates. Ο ΣΚΑΪ προσθέτει την ταυτοποίηση δύο παραγόντων όπου υπάρχει, και την αντικατάσταση συσκευών που δεν παίρνουν πια ενημερώσεις ασφαλείας, όταν αυτό είναι εφικτό.